1987

Niemiecki pisarz i publicysta żydowskiego pochodzenia Ralph Giordano publikuje książkę Die zweite Schuld oder Von der Last, Deutscher zu sein („Druga wina, czyli o ciężarze bycia Niemcem”). Pisarz udowadnia w niej, że narodowy socjalizm w Republice Federalnej Niemiec przetrwał, a „deficyt rozliczeniowy” nazywa „drugą winą Niemców. Drugą - po nazizmie”. Po tej publikacji Giordano stał się celem nienawistnych ataków ze strony neonazistów.

► 9 czerwca. Papież Jan Paweł II odwiedza były obóz koncentracyjny na Majdanku. Oto słowa Ojca Świętego skierowane w tym dniu do byłych więźniów: Nigdy nie przestańcie być świadkami tamtych waszych braci i sióstr, którzy tutaj zostawili swoje szczątki doczesne. Nie przestawajcie być przestrogą, tak jak tu jest wypisane na tym Mauzoleum, przestrogą dla wszystkich pokoleń, które po was przychodzą, bo jesteście naznaczeni stygmatem straszliwego doświadczenia.

12 czerwca. Wizyta prezydenta USA Ronalda Reagana w Berlinie, który przed Bramą Brandemburską wezwał do zburzenia muru: „Panie Gorbaczow, niech pan otworzy tę bramę! Panie Gorbaczow, niech pan zburzy ten Mur!” Jakiś czas później wtóruje mu prezydent Niemiec Richard von Weizsäcker „Jak długo Brama Brandenburska pozostanie zamknięta, tak długo sprawa Niemiec zostanie otwarta”. Jak się dziś okazuje, zburzenie muru berlińskiego nie rozwiązało wszystkich niemieckich „potrzeb”.

► Niklas Frank, urodzony w 1939 roku syn zbrodniarza nad zbrodniarzami Hansa Franka, przerywa tabu milczenia młodego pokolenia Niemców wobec nazistowskiej przeszłości ich rodziców. Publikuje książkę „Mój ojciec Hans Frank”. A 10 lat później „Moja niemiecka matka” (patrz 1953 rok).

Hans Frank miał piątkę dzieci. Niklas jest najmłodszym i najbardziej otwartym z całej piątki. Nie mógł dłużej ukrywać emocji związanych z ojcem.

Rodzina Franków, na pierwszym planie najmłodszy Niklas Frank (źródło:   art.ihned.cz )

Rodzina Franków, na pierwszym planie najmłodszy Niklas Frank (źródło: art.ihned.cz)

Wcześniej, jako reporter „Sterna” opublikował cykl artykułów „Mój ojciec, nazistowski morderca”. W swoich publikacjach Niklas wyraził pogardę dla swego ojca. „Czy wolno tak traktować własnego ojca?”- pytali czytelnicy. „Taki syn to hańba”- pisali oburzeni Niemcy. Choć wielu potomków byłych nazistów krytykuje swoich ojców, Niklas Frank czyni to w sposób najbardziej bezpośredni i ostry.                                                                                                                                                                          „Proszę o wybaczenie w imieniu swoim i śmiertelnie chorego brata Normana za wszystkie zbrodnie popełnione przez rodzinę Franków na Polakach” – powie podczas wizyty w Krakowie, w rocznicę wybuchu II wojny światowej, 1 września 2003 roku.